
Ondanks een spectaculaire verbetering van de toegang tot onderwijs sinds 2000, zijn er vandaag wereldwijd ongeveer 75 miljoen kinderen die niet naar school gaan.
Vaak worden zij thuis gehouden om mee te helpen in het huishouden. Soms ook is het onderwijs te duur of moeten de kinderen een directe bijdrage leveren aan het gezinsinkomen. Naast economische zijn er ook culturele barrières.
Toegang tot kwaliteitsvol onderwijs is een universeel recht. Onderwijs is ook een essentieel element in de strijd tegen armoede en ongelijkheid. Onderwijs geeft kinderen en jongeren de kans zich te ontplooien en een inkomen te verwerven. Via de school doen ze kennis en vaardigheden op die hen in staat stellen hun levenskwaliteit te verbeteren (bijv. gezondheid). Onderwijs draagt ook bij tot de economische groei en de ontwikkeling van een land.
Onderwijs is een prioritaire sector van de Belgische ontwikkelingssamenwerking. Internationaal heeft België zich geëngageerd om bij te dragen aan de realisatie van millenniumdoelstelling 2, met name Onderwijs voor Allen tegen 2015.
De toegang tot het basisonderwijs is de voorbije jaren aanzienlijk verbeterd. Zo steeg in Afrika het percentage van kinderen dat basisonderwijs volgt van 54% in 1990 naar 74% in 2007. Maar door deze stijging komt de kwaliteit van het onderwijs onder druk te staan. Bovendien neemt als gevolg van de succesvolle concentratie van middelen op het basisonderwijs de vraag naar voortgezet onderwijs toe. Het is vooral op deze domeinen dat BTC actief is.
BTC voert samen met de overheden in het zuiden tientallen interventies uit in de onderwijssector. Een van de hoofdbekommernissen is meer toegang te verschaffen tot beter onderwijs en tegelijkertijd oog te hebben voor een gelijke toegang voor jongens en meisjes. BTC is voornamelijk actief in scholenbouw, technisch en beroepsonderwijs, lerarenopleiding, schoolboeken(beleid), onderwijsfinanciering en –planning. Via begrotingshulp en institutionele versterking van het gehele onderwijssysteem ondersteunt BTC ook het basisonderwijs.
België maakt steeds vaker gebruik van begrotingshulp en sectorprogramma’s om het onderwijs te steunen. Daarbij is de overheid van het partnerland volledig verantwoordelijk voor de identificatie en de uitvoering van de activiteiten. Ze kan wel rekenen op financiële en technische hulp van België. Dat impliceert een actieve deelname van de Belgische ontwikkelingssamenwerking aan de sectordialoog in het partnerland. BTC levert in 6 landen de expertise die nodig is om de begrotingshulp te volgen en de beleidsdialoog voor te bereiden (Rwanda, Burundi, Niger, Mali, Oeganda, Vietnam).
In de Democratische Republiek Congo (DRC) hinkt het onderwijs achterop door de vele moeilijkheden waarmee het geconfronteerd wordt. De competenties van het onderwijzend personeel zijn onvoldoende ontwikkeld bij gebrek aan pedagogisch materiaal en door het ontbreken van voortgezette opleiding. De leerlingen moeten de weinige schoolboeken onder elkaar delen… Sommige leerlingen uit het lager onderwijs hebben zelfs nooit een boek in de hand gehad.
Tussen 1975 en 1979 ontmantelde het Rode Khmer-regime het Cambodjaanse onderwijssysteem en roeide daarbij ook alle leraren uit. Er bleven voor het hele land maar 54 leerkrachten over. Dit cijfer alleen al illustreert de enorme uitdaging voor de overheid om opnieuw een degelijk onderwijssysteem uit te bouwen.
